Θεολογικά - Ιστορικά

 Η εκκλησιαστική πτυχή στο «Μακεδονικό ζήτημα»01 Φεβ. 18 (15:39) / Θεολογικά - Ιστορικά Η εκκλησιαστική πτυχή στο «Μακεδονικό ζήτημα»Τον δικό της αγώνα για μια δίκαιη και καθαρή λύση στο «Μακεδονικό ζήτημα» που θ΄ αφορά στο όνομα όχι μόνο της κρατικής οντότητας των Σκοπίων, αλλά και της εκεί τοπικής Ορθοδόξου Εκκλησίας, δίδει τον καιρό αυτό η Εκκλησία της Ελλάδος.
Η αναγκαιότητα του κηρύγματος27 Ιαν. 18 (15:06) / Θεολογικά - ΙστορικάΗ αναγκαιότητα του κηρύγματοςΔεν θα πω, πως αιφνιδιάστηκα από την επιλογή του θέματος που προσκλήθηκα να αναπτύξω, Σεβασμιώτατε και αγαπητοί συμπρεσβύτεροι και διάκονοι. Αιώνια ασπίδα στον νόθο «μακεδονισμό» οι Πατριαρχικές Επαρχίες των «Νέων Χωρών»20 Ιαν. 18 (18:59) / Θεολογικά - ΙστορικάΑιώνια ασπίδα στον νόθο «μακεδονισμό» οι Πατριαρχικές Επαρχίες των «Νέων Χωρών»Η Επανάσταση του 1821 τραυµάτισε το γόητρο της οθωµανικής αυτοκρατορίας. Τότε η Πύλη εξοργισµένη επιχειρεί να αφαιρέσει την ηγεσία των Ορθοδόξων από το ελληνικό Γένος. Εγκαθιστά στο Φανάρι διαδοχικά µετά τον απαγχονισµό του πατριάρχου Γρηγορίου Ε´ τρεις αλλογενείς βουλγαρικής καταγωγής ως Πατριάρχες: τον Ευγένιο Γ´, τον Χρύσανθο και τον Αγαθάγγελο (1821-1830). Όμως αυτοί γαλουχημένοι στα νάματα της Μητρός Εκκλησίας στάθηκαν απόλυτα συνεπείς στους αρχιερατικούς όρκους τους και διαχειρίστηκαν την πατριαρχία τους υπερφυλετικά µε φόβον Θεού. Αυτό δυσαρέστησε τους κρατούντες και οι τρεις αυτοί Πατριάρχες δεινοπάθησαν και τελικά εξωρίστηκαν!Πτυχές της Χριστιανικής Ηθικής με βάση τα κείμενα της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας (Κρήτη 2016)12 Ιαν. 18 (20:31) / Θεολογικά - ΙστορικάΠτυχές της Χριστιανικής Ηθικής με βάση τα κείμενα της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Ορθοδόξου Εκκλησίας (Κρήτη 2016)Ακολουθεί το κείμενο της διαλέξεως του Αρχιμ. Ευαγγέλου Υφαντίδη, Πρωτοσύγκελλου Ι. Μητρ. Ιταλίας και Μελίτης, στη Θεολογική Σχολή Τριβενετικής Ιταλίας που πραγματοποιήθηκε στην Πάδοβα στις 11 Ιανουαρίου 2018: Η σύνταξη της Θρησκευτικής και Ηθικής Εγκυκλοπαιδείας (1962-1968)07 Ιαν. 18 (23:28) / Θεολογικά - ΙστορικάΗ σύνταξη της Θρησκευτικής και Ηθικής Εγκυκλοπαιδείας (1962-1968)Γενεές ορθοδόξων της Ελλάδος και ειδικότερα όσοι επιθυμούσαν να σπουδάσουν τα «Ιερά Γράμματα» της Εκκλησίας τους για να εμβαθύνουν στην Αποκάλυψη της ευσεβείας τους αναζητούσαν μία διαυγή και ασφαλή πηγή για να αντλήσουν θρησκευτικές και ηθικές γνώσεις. Η πηγή αυτή της ευσέβειας μας αρδεύεται από το αρχαίο ελληνικό πνεύμα, το Βιβλικό Λόγο με τις Αποστολικές και Πατερικές ρίζες και προσφέρει την υπευθυνότητα στους ανθρώπους για τις ιδέες, τα αισθήματα και τις πράξεις τους. Ο Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος στην ελληνική λαϊκή εθιμοταξία 06 Ιαν. 18 (19:31) / Θεολογικά - ΙστορικάΟ Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος στην ελληνική λαϊκή εθιμοταξία Ο άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος αποτελεί μια εξαιρετικά τιμώμενη μορφή στο ελληνικό λαϊκό εορτολόγιο, καθώς εορτάζεται τρεις φορές, στη Σύναξή του (7 Ιανουαρίου), στο Γενέσιόν του (24 Ιουνίου) και στην Αποτομή της Τιμίας Κεφαλής του (29 Αυγούστου), ενώ άλλες εορτές του, όπως η σύλληψή του (23 Σεπτεμβρίου) δεν σχετίζονται με ανάλογα λαϊκά έθιμα. Το νόημα της διάνοιξης των ουρανών, της περιστεράς και της φωνής εξ ουρανού κατά τη Βάπτιση του Ιησού 05 Ιαν. 18 (19:20) / Θεολογικά - ΙστορικάΤο νόημα της διάνοιξης των ουρανών, της περιστεράς και της φωνής εξ ουρανού κατά τη Βάπτιση του Ιησού Η ευαγγελική περικοπή που διαβάζεται στη θεία Λειτουργία κατά την εορτή των αγίων Θεοφανείων είναι η ακόλουθη από το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο: «Τότε έρχεται ο Ιησούς από τη Γαλιλαία στον Ιορδάνη, προς τον Ιωάννη για να βαφτιστεί απ' αυτόν. Ο Ιωάννης όμως τον εμπόδιζε λέγοντάς του: ‘Εγώ έχω ανάγκη να βαφτιστώ από σένα κι έρχεσαι εσύ σ' εμένα;’ Ο Ιησούς όμως του αποκρίθηκε: ‘Ας τ' αφήσουμε τώρα αυτά, γιατί πρέπει να εκπληρώσουμε κι οι δυο μας ό,τι προβλέπει το σχέδιο του Θεού’. «Επεφάνη η χάρις του Θεού» 29 Δεκ. 17 (19:15) / Θεολογικά - Ιστορικά«Επεφάνη η χάρις του Θεού» ​Το αποστολικό ανάγνωσμα της Κυριακής πριν από τα Φώτα είναι από τη Β΄προς Τιμόθεον επιστολή του Απ.Παύλου, όπου ο Απόστολος από τη μια μεριά απευθύνει τις τελευταίες υποθήκες στον μαθητή και στενό συνεργάτη του Τιμόθεο, από την άλλη κάνει ένα απολογισμό του έργου του, καθώς η επιστολή αυτή γράφεται μέσα από τη φυλακή και ο Παύλος βλέπει να έρχεται το τέλος του. Δεν τον κατέχουν αισθήματα απελπισίας αλλά εμπιστοσύνης προς τον Θεό.«Έτσι έγινε η γέννηση του Ιησού Χριστού»24 Δεκ. 17 (11:49) / Θεολογικά - Ιστορικά«Έτσι έγινε η γέννηση του Ιησού Χριστού»Βαδίζοντας πρός τή μεγάλη ἑορτή τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ ὁ νοῦς καί ἡ καρδιά μας στρέφονται σέ ἐκεῖνες τίς, κοσμοϊστορικές καί ταυτόχρονα ἄκρως ταπεινές, στιγμές κατά τίς ὁποῖες «ὁ ἀχώρητος παντί ἐχωρήθη ἐν γαστρί» καί γεννήθηκε ἄγνωστος καί πτωχός σέ μία ἄκρη τῆς ἔνδοξης Ρωμαϊκῆς Αὐτοκρατορίας."Γιορτάζω…και γίνομαι πιο άνθρωπος. Ανεβαίνω ένα σκαλί πιο ψηλά σ’ ό,τι ονομάζουμε ανθρωπιά!"23 Δεκ. 17 (15:59) / Θεολογικά - Ιστορικά"Γιορτάζω…και γίνομαι πιο άνθρωπος. Ανεβαίνω ένα σκαλί πιο ψηλά σ’ ό,τι ονομάζουμε ανθρωπιά!"Συνήθως επαναλαμβάνουμε στα λόγια μας αυτές τις μέρες τη λέξη «γιορτή». Ευχόμαστε «καλές γιορτές». Ρωτούμε «πού θα περάσεις φέτος τις γιορτές;», «Τι θα κάνεις στις γιορτές;». Μάλιστα, χρησιμοποιούμε την ίδια λέξη και ως χρονικό προσδιορισμό: «να βρεθούμε πριν ή μετά τις γιορτές». Η γιορτή, λοιπόν. Οι γιορτές! Και τι είναι η γιορτή; Είναι ένα πανηγύρι; Είναι κάτι που μας ξεκουράζει; Κι όταν ηχεί στ’ αυτιά μας η λέξη αυτή, τι έρχεται αβίαστα στον νου μας; Περισσότερη διασκέδαση; Περισσότερη ανάπαυλα;Σαράντα τέσσερα χρόνια πριν22 Δεκ. 17 (19:18) / Θεολογικά - ΙστορικάΣαράντα τέσσερα χρόνια πρινΞημέρωναν τα Χριστούγεννα του 1973. Όλη η Ορθοδοξία θα εόρταζε το κοσμοσωτήριο γεγονός της Γεννήσεως του Χριστού. Ξημέρωνε η ημέρα κατά την οποία «ο Λόγος σάρξ εγένετο και εσκήνωσεν εν ημίν». Ανέτειλε η ημέρα κατά την οποία «Θεός εφανερώθη εν σαρκί». Οι καμπάνες των Εκκλησιών την γλυκιά εκείνη ημέρα, καλούσαν τους Χριστιανούς στα πέρατα της Οικουμένης να εορτάσουν την Γέννηση του «Νοητού Ηλίου της Δικαιοσύνης». Δέσπως Αθ.Λιάλιου: «Ο λόγος και τα πράγματα της Εκκλησίας κατά το μακαριστό Μητροπολίτη Σερβίων και Κοζάνης Διονύσιο Ψαριανό»22 Δεκ. 17 (13:45) / Θεολογικά - ΙστορικάΔέσπως Αθ.Λιάλιου: «Ο λόγος και τα πράγματα της Εκκλησίας κατά το μακαριστό Μητροπολίτη Σερβίων και Κοζάνης Διονύσιο Ψαριανό»Ἐπανερχόμενη σήμερα στὴν Κοζάνη μετὰ ἀπὸ σαράντα χρόνια ἀκριβῶς (δὲν ἔφτασα τὸ Μωυσῆ, ποὺ ἔμεινε ἑξήντα χρόνια στὴν ἔρημο...), θέλω νὰ χαιρετήσω ὅλους σας, ἀπὸ συγκίνηση, καὶ νὰ εὐχαριστήσω τοὺς ὀργανωτὲς τῆς σύναξής μας. Ὄχι γιατὶ δὲν συμπορεύτηκα στὸ βίο μου μὲ τὸ λόγο καί, κατὰ τὸ δυνατόν, μὲ τὴν πράξη, κατ᾽ ἀναλογίαν τοῦ θαυμασίου γέροντός μας Διονυσίου, ἀλλὰ γιατὶ πρώτη φορὰ βρίσκομαι μαζί σας καὶ μαζί μας παλαιοὶ καὶ νέοι μαθητές μου καὶ ἡ νέα γενιὰ αὐτῆς τῆς φιλοπρόοδης πόλης. Περί της «Μακεδονικής Εκκλησίας»13 Δεκ. 17 (14:33) / Θεολογικά - ΙστορικάΠερί της «Μακεδονικής Εκκλησίας»Ο Απόστολος των Εθνών Παύλος θεωρεί κάθε τι που χτυπά κατά πρόσωπο το έργο του Χριστού «σκόλοπα», δηλαδή «αγκάθι» δαιμονικής ενέργειας που παρεμβάλλεται τη σωστική λειτουργία της Εκκλησίας για να παρακωλύει το έργο της ( Β΄Κορ. ιβ΄ 7). Ο «Αντίδικος» αυτός έχει χαρακτήρα σατανικού πειρασμού και ταυτοποιείται ως «Άγγελος Σατάν» που παρενοχλεί το Ίδιο το πρόσωπο του Ιησού Χριστού από την έναρξη της δημόσιας ζωής του στο Σαραντάριο όρος, μέχρι και την ημέρα της Αγωνίας του στον ελαιώνα της Γεσθημανής.Η προσφορά του Οικουμενικού Πατριαρχείου29 Νοε. 17 (20:49) / Θεολογικά - ΙστορικάΗ προσφορά του Οικουμενικού ΠατριαρχείουΣτις 30 Νοεμβρίου η Εκκλησία μας τιμά και εορτάζει τη ιερά μνήμη του Αγίου Ενδόξου Αποστόλου Ανδρέου του Πρωτοκλήτου. Αυτήν την ημέρα εορτάζει και η Πρωτόθρονος Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως τα γενέθλιά της, αφού ως γνωστόν ο Άγιος Ανδρέας είναι ο ιδρυτής της. Για τον λόγο αυτό θα θέλαμε μέσα από την συνάντησή μας αυτήν, να μιλήσουμε για την μεγάλη προσφορά της Πρωτοθρόνου Εκκλησίας μέσα στον Ορθόδοξο χώρο και γενικά μέσα στο παγκόσμιο γίγνεσθε.Ο Άγιος Νεκτάριος και οι Θεολογικοί Διάλογοι04 Νοε. 17 (11:49) / Θεολογικά - ΙστορικάΟ Άγιος Νεκτάριος και οι Θεολογικοί ΔιάλογοιΜέσα στον Νοέμβριο, η Εκκλησία μας τιμά και εορτάζει σημαντικούς αγίους πού ο καθένας τους, έβαλε την δική του σφραγίδα στα εκκλησιαστικά πράγματα. Ξεκινώντας από τους Αγίους Αναργύρους, την Αγία Ελένη την Σινωπίτιδα, τους Ταξιάρχες, τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, τον Άγιο Φίλιππο, τα Εισόδια της Θεοτόκου, την Αγία Αικατερίνα, τον Άγιο Στυλιανό για να ολοκληρωθεί το εορτολόγιο με τον Άγιο Ανδρέα τον ιδρυτή και προστάτης της Μεγάλης Εκκλησίας. Ανάμεσα στους Αγίους του Νοεμβρίου, είναι και ο Νεκτάριος, Επίσκοπος Πενταπόλεως ο Σηλυβριανός και θαυματουργός.Η Θρονική Εορτή της Εκκλησίας Ιεροσολύμων και η αρχαϊκή Θεία Λειτουργία της22 Οκτ. 17 (16:48) / Θεολογικά - ΙστορικάΗ Θρονική Εορτή της Εκκλησίας Ιεροσολύμων και η αρχαϊκή Θεία Λειτουργία τηςΤο τελευταίο δείπνο που τέλεσε ο Ιησούς Χριστός σφραγίστηκε με την εντολή του: «Τούτο ποιείτε εις την εμήν ανάμνησιν» ( Λουκ. κβ΄. 19, Α΄Κορ. ια΄ 24.25). ΄Εκτοτε η αδιάκοπη και συνεχής τέλεση αυτού του ιερού τελέσματος του απετέλεσε τον πυρήνα όχι μόνον ιερουργίας του Μυστηρίου της Θ. Ευχαριστίας αλλά και όλων των ιεροτελεστιών στη λατρείας της Εκκλησίας Του. Και τούτο διότι η «αναπαραγωγή» αυτής της ουσιώδους αγιαστικής ουράνιας πράξεως δεν είναι μόνον θεοδίδακτη και αποστολική, αλλά και επί είκοσι αιώνων αποτέλεσε τον ουσιώδη ιερό θεσμό συναρμογής και ταυτότητος της αδελφότητος των εις Χριστόν πιστευόντων.Η Εκκλησία και ο Μακεδονικός Αγώνας04 Οκτ. 17 (06:07) / Θεολογικά - ΙστορικάΗ Εκκλησία και ο Μακεδονικός ΑγώναςΚάθε χρόνο τον μήνα Οκτώβριο, εορτάζουμε μεγάλα και σημαντικά ιστορικά γεγονότα, τα οποία σημάδεψαν την πορεία του Γένους μας. Γεγονότα, όπως ο Μακεδονικός Αγώνας, ο θάνατος του Παύλου Μελά, οι Βαλκανικοί Πόλεμοι, το έπος του 1940. Εμείς μέσα από την σημερινή μας επικοινωνία, θα θέλαμε να παρουσιάσουμε ένα θέμα πού για πολλούς ίσως είναι άγνωστο. Και αυτό είναι η προσφορά της Εκκλησίας στα χρόνια του Μακεδονικού Αγώνος.Ναοί και αγιώνυμες τοποθεσίες της Αγίας Θέκλας στην Κύπρο24 Σεπ. 17 (17:03) / Θεολογικά - ΙστορικάΝαοί και αγιώνυμες τοποθεσίες της Αγίας Θέκλας στην ΚύπροΣτην Κύπρο υπάρχουν, εκτός των σύγχρονων, 15 ναοί ή αγιώνυμες τοποθεσίες της Αγίας Ισαποστόλου και μαθήτριας του Αποστόλου Παύλου, Θέκλας , της οποίας η Εκκλησία τιμά την μνήμη αύριο, 24 Σεπτεμβρίου. "Αποκάλυψον προς Κύριον την οδόν σου"! 10 Σεπ. 17 (14:36) / Θεολογικά - Ιστορικά"Αποκάλυψον προς Κύριον την οδόν σου"! Με την ευλογία του Θεού αξιωθήκαμε και αυτόν τον Σεπτέμβριο να ζήσουμε το θαύμα της έκπληξης των μεγαλείων Του. Και η έκπληξι αυτή δεν είναι άλλη από την είσοδο στο νέο εκκλησιαστικό έτος, σε μια νέα περίοδο για την ατελείωτη ζωή της Εκκλησίας. Η ίδια η Εκκλησία χρησιμοποιεί τον χρόνο, το ανθρώπινο αυτό δημιούργημα, για να οικοδομήσει μέσα σε αυτόν την ετοιμασία του ανθρωπίνου προσώπου αλλά και όλης της κτίσης για τα έσχατα, για τη Βασιλεία του Θεού."Η αρχή της Ινδίκτου στο Οικουμενικό Πατριαρχείο"02 Σεπ. 17 (23:03) / Θεολογικά - Ιστορικά"Η αρχή της Ινδίκτου στο Οικουμενικό Πατριαρχείο"Ἡ Ἴνδικτος (ἀπό τή λατινική λέξη Indictio=ἔνδειξη, ὁρισμός, μήνυμα, κήρυξη, ἐπαγγελία, διάγγελμα, διάταγμα) πρίν ἐξελιχθεῖ σέ ἑορτολογικό γεγονός ἀναφερόμενο στήν ἔναρξη καί τόν διά τοῦ Χριστοῦ ἁγιασμό τοῦ νέου ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους σήμαινε τήν ἀρχή τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους καί τῆς ἀνά δεκαπενταετία προσδιοριζόμενης φορολογικῆς πολιτικῆς τῶν Ρωμαίων.Μικροί άλλοι Φανούριοι 26 Αυγ. 17 (16:33) / Θεολογικά - ΙστορικάΜικροί άλλοι Φανούριοι Η αυριανή γιορτή του Αγίου Φανουρίου βασίζεται σε μια εικόνα που βρέθηκε τον 14ο αιώνα στα χαλάσματα Ναού στην πόλη της Ρόδου. Στα λίγα τετραγωνικά εκατοστά της υπάρχει ένα ολόκληρο συναξάρι. Το Πάσχα του καλοκαιριού: Όταν ουρανός και γη αγκαλιάζονται σφιχτά! 16 Αυγ. 17 (02:43) / Θεολογικά - ΙστορικάΤο Πάσχα του καλοκαιριού: Όταν ουρανός και γη αγκαλιάζονται σφιχτά! Γιορτάζοντας την Κοίμηση της Θεοτόκου, το Πάσχα του καλοκαιριού όπως λέει ο λαός μας, ενδεχομένως, σε κάποια στιγμή περισυλλογής, γεννιώνται κάποια ερωτήματα για το πρόσωπο της Παναγίας: Για ποιον λόγο είναι τόσο αγαπητή στους πιστούς; Γιατί σ’ Εκείνην απευθύνουμε την τελευταία μας ελπίδα; Γιατί την προσφωνούμε «μητέρα»; Γιατί στη δύσκολη ώρα, όταν όλες οι ελπίδες εξανεμίζονται και νιώθουμε το έδαφος να χάνεται κάτω από τα πόδια μας, εντελώς αυθόρμητα αναφωνούμε όλοι, πιστεύοντες και μη, αυτό το «Παναγιά μου, βοήθα με»;Δύο λόγια για την Παναγία που τιμούμε σήμερα 15 Αυγ. 17 (11:43) / Θεολογικά - ΙστορικάΔύο λόγια για την Παναγία που τιμούμε σήμερα Είναι πολλά όσα μπορεί κάποιος να πει για την Παναγία. Ταυτόχρονα όμως όσα και να πεις για το τίμιο Πρόσωπό της είναι λίγα και πενιχρά. Η Εκκλησία τής προσέφερε τιμητικά όλον τον μήνα Αυγούστου γι’ αυτό και ονομάζεται «ο μήνας της Παναγίας». Έτσι έχουμε την ευκαιρία να καταθέτουμε σε Αυτή ευχές και ύμνους στην λατρεία, τραγούδια και χορούς στις παραδόσεις μας, που μιλούν για εκείνη και τα μεγαλεία που μας προσέφερε. Ποιός να διηγηθεί αλήθεια επαρκώς και επάξια όλα αυτά που μας δώρισε με την καταφατική της απάντηση στον αρχαγγελικό χαιρετισμό; Είπε «γένοιτο» και όλος ο κόσμος άλλαξε!